Botanix – bag'banshi'li'q ha'm o'simlikler haqqi'ndag'i' jurnal

qaraqalpaq versiyasi'

Siz baxi't ushi'n to'rt japi'raqli' o'simlikti o'stirip ati'rsi'z – to'rt japi'raqli' marsiliya (Marsilea quadrifolia)

picture To'rt japi'raqli' marsiliya (Marsilea quadrifolia) paportnik o'simligi boli'p, to'rt japi'raqli' formasi'ndag'i' japi'raqlari' menen. Sizge o'simlik – paportnik ha'm to'rt japi'raqli' so'z bir-birine tuwri' kelmiytug'i'nday boli'p tu'yilmekteme? A'ksinshe, bul so'zler ag'la da'rejede tuwri' kelip, a'detten ti'sqari' dekorativli, bag'banshi'li'qqa a'meliy ma'lim tani's bolmag'an o'simlik.

Marseliyani'n' tami'ri' uzi'n boli'p, botinka bawi'n esletedi. Tami'ri'nan japi'raqlar o'sip shi'g'adi', joqari'g'i' qaray su'zip shi'g'atug'i'n olar to'rt tuwri' formali' japi'raqlarg'a bo'lingen boli'p, bir qarasta to'rt japi'raqli' jon'i'shqani' esletedi. Gu'zde tami'ri'n suwdan shi'g'arg'ani'n'i'zdan son' u'lkenligi lobiyaday keletug'i'n “asi'lg'i'n” g'a ko'zin'iz tu'sedi, ayni'qsa solar, o'simlikti paporotnik ekenligin ani'qlawg'a sebep boladi'. Ol Qubla Amerikadan basqa da hawa raylari'nda, paydali' azi'q-awqat zatlari'na bay, jasalma ha'm ta'biyg'i'y suw ha'wizlerinde o'sedi, Arqa Amerikag'a ol o'simlik-basqi'nshi' atamasi' menen kirip kelgen. Polshi'ni'n' ta'biyg'i'y jerlerinde o'siw da'rejesi joq bolg'an, Gochalkovic ko'line ekosistemani' qaytari'w ushi'n ta'jriybeler o'tkizilmekte. Ol Slovakiyani'n' 7 jerinde “Latorica” daryasi'ni'n' ha'wizinde o'sedi. Qashanlardi'r ol Boodrog, Laborec ha'm Ug daryalari'ni'n' a'tirapi'nda ushi'rag'an. Chexiyada ol o'speydi.

Tropik jerlerde bir neshe tu'rli a'wladlari' o'sedi, bira'q olar i'ssi'ni' su'yiwshi bolg'anli'g'i' ushi'n bizin' sha'rayatlari'mi'zg'a tuwri' kelmeydi. Usi'lardan bir neshesi akvariumlarda o'siredi.

Ma'deniyatta to'rt japi'raqli' maseliya (Marsilea quadrifolia) i'nji'q tu'r emes, og'an ha'r qi'yli' i'di's suw menen bag'di'n' azg'ana ko'lemli tolti'rg'ani' jeterli. Siz oni' 20×20×10 sm ko'lemdegi vannada o'stiwin'izge boladi'. Ha'm ji'l dawami'nda ko'shede (uli'wma muzlamaydi'). Oni'n' i'nji'q emesligi ha'm an'sat usi'l menen ko'beyiwi ha'r bir insa'n ha'r qi'yli' jerde o'stiriwi (kishkene ko'lemli vannada yamasa gu'l tu'bek tu'bi pu'tinliginde de, ko'she terezesinin' tekshesinde de) mu'mkin.

picture

Ha'wesker bag'banlar ushi'n imka'niyati' sheklengenligi ushi'n quri'li'sshi'lar vannasi'nda (olar 60–80 litrli boli'p, 10 evro a'tirapi'nda sati'ladi') o'stiriw ideal sheshim tabar edi. Tu'bine bir bel topi'raq sebin' (tu'bine 5 sm ge shekem jeterli). Shetlerine shekem suw tolti'ri'p bolg'annan son', siz masiliya ushi'n ideal sha'rayat jaratqan bolasi'z. Bul vannani'n' qolay ta'repi sonda, buni' qi'sqi' bag' yamasa xanag'a, ayna aldi'nda (jaqsi'si' balkonli' ayna aldi'nda), o'simlik xanani'n' en' quyashli' i'ssi' jerde turi'wi' kerek. Jazda vannani' qubla balkong'a yamasa bag'qa shi'g'ari'wi'n'i'z mu'mkin.

Bira'q, bag'di'n' ha'wizshesinde ju'da' shi'rayli' ko'rinedi, ha'wiz tu'bine bag'di'n' topi'raq ha'm qum qari'spasi'nan iba'ra't jerge marsiliyani'n' tami'ri'n azqana bo'legin qi'sti'ri'p qoyi'w jeterli boladi'. O'simlik haqqi'nda basqa oylamasada boladi' – ol o'zin-o'zi epleydi. Marsiliya suw betine tez maslasadi' ha'm suw sapasi'nan azap shekpeydi. Soni'n' ushi'n siz oni' i'di'sta ha'r qi'yli' suw betinde (5–100 sm) o'stiriwin'iz mu'mkin. Usi'g'an qarap marsiliya japi'raqlar sabag'i'ni'n' uzi'nli'g'i' suw betinde su'zip ju'riwi ushi'n maslasti'ri'lg'an.

O'simlik tami'ri'ni'n' bo'liniwi menen ko'beyedi. Onsha u'lken bolmag'an tami'r (10 sm) jeterli boladi' ha'm jaz pasli' dawami'nda suw betinde sizde to'rt japi'raqlardan a'jayi'p “gazon” payda boladi'.

««« Aldi'n'g'i' maqala: Biz pepino jetilistiremiz Keyingi maqala: Nanli' terek Artocarpus odoratissimus »»»

Ekshembi 4.10.2009 07:00 | baspa | Batpaq ha'm suw o'simlikleri

KPR klubi' haqqi'nda

KPR – O'simlik o'siriwshileri klubi' Slovakiya
KPR – O'simlik o'siriwshiler klubi' hali'q-arali'q bag'banlar sho'lkemi boli'p esaplanadi'. Toli'q oqi'w...
O'simliklerdi o'siriw ha'm egiw ta'jriybelerin'iz benen bo'lisin'. Bul haqqi'nda o'zin'izdin' ana tilin'izde maqala jazi'n' ha'm oni' Botaniks jurnali'nda jari'qqa shi'g'ari'n'! Bunnan da ko'birek mag'li'wmat ushi'n biz benen baylani'si'n'.