Botanix – Dyddiadur am phlanhigion a garddio

Argraffiad Botanix Cymraeg

Lotus Indiaidd (Nelumbo nucifera)

llun

Blodyn Lotus Indiaidd

Mae'r Lotus Indiaidd (Nelumbo nucifera) yn blanhigyn dyfrol brydferth gyda phys dail gwyrdd sy'n arnofio ar ben y wyneb y dŵr. Mae'r blodau pinc yn cael eu gweld fel arfer yn deillio o drwch yn codi sawl centimetr uwchben y dŵr.

Mae'r blodyn Lotus Indiaidd ei gynnal sanctaidd ac yn cael ei ddefnyddio gan y Bwdhyddion yn ystod seremonïau crefyddol. Mae'r planhigyn cyfan yn addas ar gyfer ei fwyta gan bobl; er yn bennaf yr hadau a gwreiddiau (rhisomau) yn cael eu defnyddio fel arfer mewn bwydydd traddodiadol ar draws De ddwyrain Asia. Mae'r Lotus Indiaidd yn blanhigyn paludal y gellir eu tyfu yn yr un ffordd fel tyfu y lili ddwr persawrus. Nid yw'n anodd i dyfu planhigyn hwn yn ein amodau; rhaid i un yn unig wybod sut!

I dyfu y Lotus Indiaidd o hadau, rhaid i'r cotio had caled allanol cyntaf gael ei ffeilio ychydig i lawr (rhwbio neu sandio) gyda phapur tywod. Mae hyn yn caniatáu ar gyfer treiddiad dŵr yn hawdd heb na all had dechrau egino. Os bydd y cotio caled yn aros yn gyfan, bydd yr hadau yn dal yn ymarferol am ganrifoedd. Ond pan gânt eu rhoi mewn dŵr, gall gymryd ychydig flynyddoedd ar gyfer y hadau i egino.

llun

Hadau blaguro y Lotus Indiaidd

Sut ydych chi'n gwybod pryd ydych chi wedi ffeilio swm digonol o gotio had galed i ffwrdd? Gall un ddweud gan y maint cynyddol y had unwaith a gosod yn y dŵr. Os yr hadau yn dyblu mewn maint o fewn 24 awr, nid oes angen ffeilio mwy. Os na, bydd angen i chi ffeil mwy o gotio had off, rhoi yr hadau yn ôl yn y dŵr ar gyfer y 24 awr nesaf, ac yna gweld ei faint. Rhaid i'r broses hon yn cael ei ailadrodd hyd nes y hadau wedi dyblu mewn maint.

Mae’r hadau ond angen dŵr…

Unwaith y bydd y broses ffeilio wedi ei chwblhau yn llwyddiannus, socian yr hadau mewn cynhwysydd wedi ei lenwi â dŵr. Mae tymheredd dŵr ddelfrydol yn cychwyn y broses yw rhwng 27 °C a 28 °C (hyd yn oed er y gall yr hadau yn dyblu o ran maint mewn tymheredd o ddim ond 20 °C). Ar hyn o dymheredd y hadau egino yn gyflym ac o fewn wythnos ysgewyll yn ymddangos. Gweler ddogfen yn http://www.victoria-adventure.org/…om_seed.html.

Cyn gynted ag y mae y dail cyntaf yn ymddangos, plannwch yr hadau egino naill ai mewn swbstrad mwdlyd neu mewn acwariwm graean ar waelod y cynhwysydd (acwariwm, pwll). Dylai lefel y dŵr yn y cynhwysydd cael eu cadw o leiaf 30 cm uchod brig y lefel swbstrad. Os yw’r cyfrwng a ddefnyddir yn acwariwm graean, gall y Lotus Indiaidd yn hawdd tyfu mewn acwariwm llenwi gyda physgod.

Yn raddol, fel y mae y planhigion yn aeddfedu, bydd angen mwy o le. Gallwch ei dyfu mewn pwll mewn gardd yn y gaeaf, tŷ gwydr, neu unrhyw le arall i ffwrdd o’r tymheredd rhewi. Y’r tymheredd delfrydol ar gyfer twf yn yr Lotus Indiaidd yw rhwng 20 °C a 35 °C.

Yn ein amodau tywydd, tymheredd yn is yn fwy cyffredin, ond bydd y planhigion oroesi heb unrhyw broblemau. Yn yr haf, gallwch drosglwyddo’r Lotus Indiaidd i pwll awyr agored, ond yn y gaeaf mae’n rhaid ei fod yn cadw y tu mewn. Yn y senario gwaethaf, gall hefyd ei gaeafgysgu mewn seler llaith yn yr un ffordd ag y lili ddwr persawrus yn ei wneud

Y ffordd ddelfrydol i dyfu y Lotus Indiaidd yw defnyddio tybiau concrit sydd yn cynnwys 60 neu 80 litr o ddŵr – mae'r rhain yn costio tua 10 Euros un. Defnyddiwch y dull canlynol: Rhoi'r had/au egino mewn swbstrad mwdlyd neu mewn acwariwm graean tu mewn pot blodau ac yna rhowch y pot blodau tu mewn twb concrid. I gael y canlyniadau tyfu orau, llenwch y twb concrid gyda dŵr i'r top.

Y fantais o ddefnyddio twb concrid yw y gall fod yn hawdd ei roi yn eich gardd y gaeaf neu eich fflat. Yn yr achos olaf, argymhellir bod y twb yn cael ei osod ger y ffenest (gorau oll os ffenestr balconi) i sicrhau bod y Lotus Indiaidd yn agored i lawer o olau haul a gwres. Yn yr haf, gallwch gynnal y twb ar ochr ddeheuol eich balconi neu yn yr ardd. Fel y gwelwch, gall y planhigyn lotus Indiaidd gael eu dyfu yn hawdd – hyd yn oed mewn adeilad fflat!

««« Erthygl blaenorol: Y Coeden Beech Indian Pongamia pinnata Erthygl Nesaf: Mangos o Indonesia »»»

Dydd Mawrth 8.6.2010 22:12 | Argraffu | Planhigion egsotig

Amdan KPR

KPR - Clwb Garddwyr Slofacia
Mae KPR - Clwb Garddwyr yn sefydliad rhyngwladol garddwyr. Darllenwch mwy...
Rhannwch eich profiadau tyfu planhigion. Ysgrifennwch erthygl am arddio, phlanhigion, tyfu planhigion ac ati a'i gyhoeddi yn eich iaith chi yn ein dyddiadur Botanix! Cysylltwch a ni am fwy o fanylion.